“Wat laat je achter, niet alleen aan elkaar, maar ook aan anderen?” Het is een vraag die Simon Pugh en Jacquemain Sondeijker zich steeds vaker stellen. De twee heren zijn al 34 jaar samen, en vonden het antwoord dicht bij huis: bij Philzuid, het orkest dat geleidelijk aan een vaste plek in hun leven kreeg en nu ook een plek heeft gekregen in hun testament.
Simon en Jacquemain leerden elkaar kennen toen ze begin twintig waren. “We gingen af en toe naar een museum, en wel eens naar een concert”, vertelt Simon, die opgroeide in Engeland. Een jeugd met veel (klassieke) muziek om hem heen. “Tijdens het avondeten klonk er bij ons thuis vaak klassieke muziek.” Bij Jacquemain was de liefde voor muziek er ook altijd al, alleen ontstond de interesse in klassieke muziek op latere leeftijd. “Mijn gezichtsveld en interesse op muzikaal en cultureel vlak zijn verruimd naarmate ik ouder werd”, zegt hij.
Die interesse voor muziek bracht hen uiteindelijk bij Philzuid, waar ze vanaf de eerste voorstelling ontdekten wat hen allebei overviel: hoe snel Philzuid, de mensen achter Philzuid, de muzikanten en de voorstellingen gingen voelen als een warme plek. “Je komt binnen en wordt heel persoonlijk begroet: hey Simon, hoi Jacquemain”, vertelt Jacquemain. “Zelfs mensen die je nog niet eerder persoonlijk hebt ontmoet, kennen je bij naam. Dat maakt het zo’n warme club.” Simon vult aan dat de kwaliteit en professionaliteit van het orkest hen overrompelde: “We waren laaiend enthousiast over de professionaliteit van de muzikanten en de hele organisatie rond Philzuid. Vanaf dat moment zijn we naar bijna elke voorstelling gegaan.”
HET OMSLAGPUNT
Ergens in die groeiende betrokkenheid kwam vanzelf een ander gesprek op gang. Hun eigen nog in leven zijnde ouders worden ouder, en ook bij vrienden van hun leeftijd zien ze dat familieleden ziek worden of wegvallen. “Dat zet je aan tot nadenken over je eigen sterfelijkheid en wat dat betekent”, zegt Jacquemain. “En toen we meer leerden over wat Philzuid allemaal doet buiten muziek maken, dachten we: dat is interessant om over na te denken.” Het besluit om Philzuid op te nemen in hun testament was snel genomen. Daar hoefden ze niet lang over na te denken.
WAT HET BETEKENT
“Muziek overstijgt afkomst, politieke kleur, geaardheid, religie”, zegt Jacquemain. “We luisteren allemaal naar muziek, zonder onderscheid wie of wat we zijn, en dat raakt me. En ook lang nadat Simon en ik er niet meer zullen zijn, is er wel nog muziek.” Simon kijkt er op zijn eigen manier tegenaan: “Het leven is kort. Volg je passie, of dat nu muziek is, kunst, of koken. Doe nu wat je wilt en kunt doen, want het gaat snel.”
Wat hen betreft ligt daar ook de kern van hun boodschap aan lezers die zelf met dit soort gedachten spelen over wat je nalaat: het gaat niet over de omvang van vermogen. “Je kunt op vele manieren betrokkenheid laten zien bij een (culturele) instelling. Tijdens het leven kan dat door persoonlijke inzet als, bijvoorbeeld, vrijwilliger. En als je overlijdt, kun je, indien mogelijk, besluiten een deel van je nalatenschap aan zo’n instelling na te laten.” Beiden noemen educatie als iets waar ze warm van worden: kinderen die door financiële omstandigheden anders niet in aanraking komen met muziek of cultuur. Jacquemain denkt terug aan een schoolvriendin die destijds niet kon gaan studeren vanwege geldgebrek thuis, maar daar wel de intellectuele capaciteiten toe had. “Dat vond ik intens verdrietig. Als je iemand kunt helpen, tijdens of na je leven, door bijvoorbeeld een opleiding toegankelijk te maken voor een kind dat minder bedeeld is, dan kun je daar toch alleen maar blij van worden.”
TOT SLOT
Wat drijft hen, na 34 jaar samen, om iets na te laten aan een culturele instelling zoals Philzuid? Simon herinnert aan een reclamebord in de jaren negentig dat destijds aan een gebouw hing in Brussel waar hij toen woonde: een aftelklok die telde hoeveel dagen, uren en seconden het nog duurde totdat het jaar 2000 zou beginnen. Die gedachte brengt bij hem het besef hoe snel het leven voorbijvliegt. “Als je nu terugkijkt op je leven zijn enkele vragen essentieel: heb je genoten van wat je deed? En heb je je ingezet voor anderen? Als je dan voor of na je overlijden kunt bijdragen aan iets waar je je hele leven plezier aan hebt beleefd en waar vele mensen nog plezier aan zullen beleven, ook nadat je er zelf niet meer bent, dan doe ik dat heel graag.”